Mushby LogoMushby
Beyaz Kuzu Göbeği (Morchella americana)

Beyaz Kuzu Göbeği

Zehirli

Morchella americana

Diğer adları: Sarı Kuzu Göbeği, Morchella esculentoides (eşanlamlı)

Bir mantar fotoğrafı çektiniz mi? Mushby uygulamasıyla anında tanımlayın

Uygulamayı aç

Açıklama

Morchella americana, Kuzey Amerika'da yaygın olarak bulunan, yenilebilir ve oldukça aranan bir mantar türüdür. Geleneksel olarak 'Sarı Kuzu Göbeği' veya 'Yaygın Sarı Kuzu Göbeği' olarak bilinirken, son filogenetik çalışmalar sonucunda Morchella esculenta kompleksinden ayrılarak ayrı bir tür olarak tanımlanmıştır. Genellikle batı Kuzey Amerika'da Morchella frustrata ile, doğu Kuzey Amerika'da ise Morchella esculenta sensu stricto (Avrupa türü) ve diğer bazı 'sarı' kuzu göbekleriyle karıştırılır. Olgunlaştığında soluk ila koyu sarı veya kirli kahverengi tonlarında, karmaşık petek benzeri bir şapka yapısına sahiptir. İlkbaharda ortaya çıkar ve özellikle bozulan ağaçların çevresinde bulunur. Gurmeler tarafından çokça rağbet görür.

Nasıl tanımlanır

Şapka
Şapka, 3 ila 10 cm yüksekliğinde ve 3 ila 8 cm genişliğinde, genellikle yuvarlak ila oval şekillidir. Yüzeyi belirgin bir şekilde petek benzeri oyuklarla kaplıdır. Rengi gençken krem beyazımsı ila soluk sarımsı olup, olgunlaştıkça sarı ila sarımsı kahverengi veya açık kahverengiye döner. Şapka kenarı, sapla birleşiktir ve bu, Verpa türlerinden ve bazı Gyromitra türlerinden önemli bir ayırt edici özelliktir. Oyuklar (alveoller) pürüzsüz kenarlı yükseltiler (sırtlar) ile çevrilidir ve derinlikleri değişkendir. Sırtlar gençken soluk, olgunlaştıkça daha koyu renkte olabilir.
Lameller
Morchella türlerinde gerçek lameller (solungaçlar) bulunmaz. Bunun yerine, sporlar şapkanın oyuklu yüzeyindeki (himenyum) askus katmanında üretilir.
Sap
Sap 3 ila 12 cm uzunluğunda ve 1.5 ila 5 cm kalınlığında, düzgün veya tabana doğru hafifçe genişleyen silindirik bir yapıdadır. Rengi gençken beyazımsı, olgunlaştıkça hafif sarımsı veya kirli beyaz tonlarında olabilir. Yüzeyi çıplak veya hafifçe granüllü/kepekli olabilir. Sapın içi boştur ve şapkanın içiyle süreklilik gösterir. Bazen sapın tabanında hafifçe oluklu bir yapı görülebilir.
Et
Et ince, mumsu, kırılgan ve beyazımsıdır. Şapka ve sap birbiriyle bütünleşik ve içi boştur.
Sporofor
Genel olarak 6 ila 20 cm yüksekliğinde, şapka ve saptan oluşan ve içi boş olan dikey bir morfolojiye sahiptir. Yapısı gevrektir.
Yaşam alanı
Morchella americana, Kuzey Amerika'da çeşitli habitatlarda bulunur. 'Doğal kuzu göbekleri' kategorisinde yer alır ve genelde ölen veya ölmekte olan karaağaç (Ulmus), dişbudak (Fraxinus), pamuk ağacı (Populus deltoides), elma ağacı (Malus) ve kavak (Populus) gibi yaprak döken ağaçların çevresinde, özellikle akarsu kenarlarında, eski meyve bahçelerinde ve nehir yataklarında kumlu veya kireçli topraklarda görülür. Ayrıca eski orman yangını alanlarında da 'yangın kuzu göbekleri' olarak bulunabilir, ancak bu daha çok 'siyah kuzu göbeği' kompleksi (Morchella elata grubu) için geçerlidir. Çoğunlukla tek tek veya küçük gruplar halinde büyür.

Temel bilgiler

  • Şapka yüzeyi: Petek benzeri, çukurlu ve sırtlı
  • Büyüme formu: Tek tek veya dağınık gruplar halinde
  • Spor izi: Krem beyazımsı ila soluk sarımsı
  • Gövde rengi: Gençken krem-beyazımsı, olgunlaştıkça sarı ila sarımsı kahverengi
  • Koku: Hafif ve karakteristik mantar kokusu
  • Et çürümesi: Ezildiğinde renk değiştirmez
  • Yükseklik: 6-20 cm
  • Şapka çapı: 3-8 cm
  • Besin alımı: Saprofik ve/veya mikorizal

Zehirli

Orta Düzeyde Zehirli

Morchella americana yenilebilir bir mantar olmakla birlikte, çiğ olarak tüketilmesi toksiktir ve mide-bağırsak rahatsızlıklarına neden olabilir. Her zaman iyice pişirilmelidir. Ayrıca, bazı bireylerde çiğ veya az pişmiş kuzu göbeği tüketimi veya alkolle birlikte tüketimi alerjik reaksiyonlara veya gastrointestinal rahatsızlıklara neden olabilir. 'Sahte Kuzu Göbekleri' (özellikle Gyromitra esculenta türleri) ile karıştırma riski ciddi zehirlenmelere, hatta ölüme neden olabilir. Gerçek kuzu göbeklerinin içi her zaman boş ve şapka sapla tam birleşiktir. Sahte kuzu göbeklerinin içi genellikle pamuk gibi dolgun veya odacıklı olur, şapkaları beyin benzeri veya kıvrımlıdır ve sapla birleşim noktaları farklıdır. Toplama ve tanımlama konusunda %100 emin değilseniz asla tüketmeyin.

Toksin Türü: Hidrazin türevleri (çiğ tüketildiğinde)Reaksiyon Türü: Gastrointestinal irritasyon

Hızlı kontrol

  • Koku: Hafif, hoş ve karakteristik mantar kokusu
  • Meyveleme: İlkbahar
  • Substrat: Toprak üzerinde, genellikle ölü veya ölmekte olan yaprak döken ağaçların yakınında

Nerede bulunur

Kuzey Amerika

Morchella americana, Kanada'dan Meksika'ya kadar uzanan geniş bir coğrafyada Kuzey Amerika kıtasında yayılış gösterir. Özellikle orta batı ve doğu Amerika Birleşik Devletleri ile Kanada'nın güney bölgelerinde daha yaygındır.

Bulma ipuçları

Ağaç Türleri

Özellikle ölü veya ölmekte olan karaağaç, dişbudak, pamuk ağacı (pamuklu kavak), elma ve kavak ağaçlarının yakınlarını arayın. Bu ağaçlarla mikorizal veya saprofik ilişkiler kurabilirler.

Toprak ve Nem

Nemli, iyi drene edilmiş, kumlu veya kireçli toprakları tercih ederler. Nehir ve dere yatakları, taşkın alanları ve eski tarlalar iyi potansiyel bölgelerdir.

Mevsim

Bölgeye göre değişmekle birlikte genellikle ilkbaharda, nisan ve mayıs aylarında ortaya çıkarlar. Toprak sıcaklığı 10-15°C civarında olduğunda hasat için ideal zaman dilimi başlar. Gece donları bittikten ve birkaç gün ılık hava geçtikten sonra aramaya başlayın.

Yangın Sonrası Alanlar

Bazı kuzu göbeği türleri yangın sonrası alanlarda bolca bulunurken, Morchella americana daha çok 'doğal' kuzu göbeği olarak bilindiğinden yangın alanları siyah kuzu göbekleri (Morchella elata grubu) kadar verimli olmayabilir, ancak yine de kontrol etmeye değerdir.

Dikkatli Arama

Kuzu göbekleri kendilerini iyi kamufle edebilir. Gözlerinizle yavaşça ve sistematik bir şekilde çevreyi tarayın. Biri bulunduğunda genellikle yakınlarda daha fazlası bulunur.

Bıçak Kullanımı

Mantarı yerden keserek toplayın, böylece miselyum yapısına zarar vermekten kaçınmış olursunuz ve tekrar meyve verme şansını artırırsınız. Bir file çanta kullanarak sporların etrafa dağılmasına yardımcı olabilirsiniz.

Benzer türler

Morchella esculenta

Kuzu Göbeği

Diğer adları: Sarı Kuzu Göbeği (Avrupa Türü)

Morchella frustrata

Kuzu Göbeği

Diğer adları: Batı Sarı Kuzu Göbeği

Morchella deliciosa

Kuzu Göbeği

Diğer adları: Lezzetli Kuzu Göbeği

Sahte Kuzu Göbeği

Gyromitra esculenta

Diğer adları: Karnıyarık Mantarı

Külahlı Kuzu Göbeği

Verpa bohemica

Diğer adları: Yalancı Kuzu Göbeği

Bilimsel sınıflandırma

Şube
Ascomycota
Sınıf
Pezizomycetes
Takım
Morchellales
Aile
Morchellaceae
Cins
Morchella

Beyaz Kuzu Göbeği hakkında daha fazlası

Her yerde mantarları tanımlayın

iOS, Android ve Web'de ücretsiz. Fotoğrafla tanımlama, tam veritabanı ve kişisel koleksiyonunuz.

Uygulamada aç