Mushby LogoMushby
Ruige melkzwam (Lactarius torminosus)

Ruige melkzwam

Giftig

Lactarius torminosus

Ook bekend als: Valse russula, Pepermelkzwam

Heb je een foto? Identificeer paddenstoelen direct met de Mushby-app

App openen

Beschrijving

De Ruige melkzwam (Lactarius torminosus) is een opvallende paddenstoel die behoort tot het geslacht Lactarius. Kenmerkend is de roze-oranje hoed met een ruige, wollige rand, vooral bij jonge exemplaren. Bij beschadiging scheidt deze paddenstoel een scherpe, witte melk af. Hoewel in sommige culturen na uitgebreide voorbereiding geconsumeerd, wordt hij in West-Europa als giftig beschouwd en kan hij ernstige gastro-intestinale klachten veroorzaken.

Hoe te identificeren

Hoed
De hoed is 4-12 cm breed, aanvankelijk convex met een ingerolde rand, later uitspreidend en vaak met een lichte depressie in het midden. De kleur varieert van roze-oranje tot zalmkleurig, soms met concentrische zones. Het oppervlak is droog en opvallend ruig of wollig behaard, vooral aan de rand, wat een belangrijk onderscheidend kenmerk is. Bij oudere exemplaren kan de beharing minder prominent zijn. De hoedrand blijft lang ingerold.
Lamellen
De lamellen zijn dicht opeenstaand, aangehecht tot iets aflopend, en variëren in kleur van witachtig tot crème-roze of lichtoranje. Ze zijn vaak gevorkt nabij de steel.
Steel
De steel is 3-8 cm hoog en 1-2 cm dik, cilindrisch, soms iets taps toelopend naar de basis. De kleur is vergelijkbaar met de hoed, maar vaak lichter, roze-oranje tot witachtig. Het oppervlak is droog en kan fijn behaard zijn, vooral aan de top. De steel is hol of gevuld met een sponsachtig weefsel.
Vlees
Het vlees is witachtig tot lichtroze, stevig en broos. Bij beschadiging scheidt het een overvloedige, witte, onveranderlijke melk af die zeer scherp en brandend smaakt.
Vruchtlichaam
De vruchtlichamen van Lactarius torminosus zijn middelgroot tot groot, met een hoed die varieert van 4 tot 12 cm in diameter en een steel van 3 tot 8 cm hoog.
Habitat
Lactarius torminosus is een ectomycorrhizale soort die een symbiotische relatie aangaat met bomen, voornamelijk berken (Betula spp.). Hij wordt vaak gevonden in loofbossen, gemengde bossen en parken, vooral op vochtige, zure bodems. De paddenstoel groeit solitair of in kleine groepen.

Belangrijke feiten

  • Hoedoppervlak: Droog, ruig, wollig behaard, vooral aan de rand
  • Groeivorm: Solitair of in kleine groepen
  • Sporenafdruk: Crème tot lichtgeel
  • Lichaamskleur: Roze-oranje tot zalmkleurig
  • Geur: Licht fruitig, maar de melk is zeer scherp
  • Kleurverandering bij snijden: Verandert niet van kleur bij beschadiging
  • Hoogte: 3-8 cm
  • Hoed diameter: 4-12 cm
  • Voedingswijze: Ectomycorrhizaal met berken

Giftig

Sterk giftig

Lactarius torminosus wordt in West-Europa als giftig beschouwd. Consumptie, zelfs na koken, kan ernstige gastro-intestinale symptomen veroorzaken, waaronder misselijkheid, braken, diarree en buikpijn. De scherpe melk is de primaire oorzaak van deze irritatie. Hoewel in sommige Oost-Europese en Scandinavische landen de paddenstoel na uitgebreide voorbehandeling (meerdere malen koken en het water verversen, of pekelen) wordt geconsumeerd, wordt dit ten zeerste afgeraden vanwege de risico's en de aanwezigheid van potentieel carcinogene verbindingen. De toxiciteit is voornamelijk te wijten aan sesquiterpenen.

Type gif: Sesquiterpenen (o.a. torminal)Type reactie: Gastro-intestinaal syndroom

Snelle controle

  • Geur: Fruitig, soms licht harsachtig, maar niet kenmerkend. De smaak van de melk is extreem scherp.
  • Vruchtvorming: Augustus tot november
  • Substraat: Grond, in symbiose met berkenbomen

Waar te vinden

Loofbossen

Vooral onder berkenbomen, waar hij een mycorrhizale relatie mee aangaat.

Gemengde bossen

In gebieden waar berken aanwezig zijn, vaak op vochtige, zure grond.

Parken en lanen

Waar berken zijn aangeplant, kan deze soort ook worden aangetroffen.

Zoektips

Zoek onder berken

De Ruige melkzwam heeft een sterke voorkeur voor berkenbomen. Concentreer uw zoektocht in de nabijheid van deze bomen.

Let op de wollige rand

De opvallende ruige of wollige rand van de hoed is een sleutelkenmerk, vooral bij jonge exemplaren.

Controleer de melk

Snijd een klein stukje van de hoed of steel af om de witte, scherpe melk te zien verschijnen. Dit bevestigt dat het een melkzwam is.

Seizoen

De vruchtlichamen verschijnen voornamelijk in de late zomer en herfst, van augustus tot november.

Vergelijkbare soorten

Birkemelkzwam

Melkzwam

Ook bekend als: Lactarius pubescens

Zalmkleurige melkzwam

Melkzwam

Ook bekend als: Lactarius salmonicolor

Oranje melkzwam

Melkzwam

Ook bekend als: Lactarius aurantiacus

Wetenschappelijke classificatie

Stam
Basidiomycota
Klasse
Agaricomycetes
Orde
Russulales
Familie
Russulaceae
Geslacht
Lactarius

Ontdek Ruige melkzwam

Identificeer paddenstoelen overal

Gratis op iOS, Android en web. Foto-identificatie, complete database en je persoonlijke collectie.

Openen in app