Mleczaj świerkowy

Opis

Mleczaj świerkowy (Lactarius deterrimus) to gatunek grzyba należący do rodziny gołąbkowatych (Russulaceae). Jest to popularny grzyb jadalny, ceniony za swój charakterystyczny smak i aromat. Występuje głównie w lasach iglastych, szczególnie pod świerkami, z którymi tworzy mikoryzę. Charakteryzuje się pomarańczowo-czerwonym kapeluszem, który po uszkodzeniu lub starzeniu zielenieje, oraz pomarańczowym mleczkiem, które również zmienia barwę na czerwonawą, a następnie zielonkawą. Jest często mylony z innymi gatunkami mleczajów, dlatego kluczowa jest dokładna identyfikacja.

Jak identyfikować

Kapelusz

Kapelusz o średnicy 4-12 cm, początkowo wypukły, później płaski, często z zagłębieniem na środku, a u starszych egzemplarzy lejkowaty. Brzeg kapelusza podwinięty, później prosty, często pofalowany. Powierzchnia kapelusza jest gładka, lepka w wilgotnych warunkach, matowa w suchych. Barwa kapelusza jest zmienna, od pomarańczowo-czerwonej, ceglastoczerwonej do pomarańczowo-brązowej, często z koncentrycznymi, ciemniejszymi strefami. Po uszkodzeniu lub z wiekiem, a także pod wpływem mrozu, kapelusz zielenieje, szczególnie na brzegach i w miejscach uciśniętych.

Blaszki

Blaszki są gęste, cienkie, zbiegające na trzon, często rozwidlone. Barwa blaszek jest początkowo jasno pomarańczowa, później ciemniejsza, pomarańczowo-czerwona, a po uszkodzeniu lub z wiekiem zielenieje.

Trzon

Trzon o wysokości 3-8 cm i grubości 1-2,5 cm, cylindryczny, często zwężający się ku podstawie, początkowo pełny, później pusty. Powierzchnia trzonu jest gładka, sucha, barwy podobnej do kapelusza, często z ciemniejszymi plamami lub jamkami (scrobiculae), które są charakterystyczne dla niektórych mleczajów. Po uszkodzeniu również zielenieje.

Miąższ

Miąższ jest kruchy, białawy do blado pomarańczowego, po przekrojeniu szybko zmienia barwę na marchewkowo-czerwoną, a następnie zielonkawą. Smak łagodny, lekko gorzkawy, zapach owocowy, przyjemny. Wydziela obfite, pomarańczowe mleczko, które po kilku minutach staje się czerwonawobrązowe, a po dłuższym czasie zielonkawoszare.

Owocnik

Owocnik mleczaja świerkowego jest typowy dla rodzaju Lactarius, z kapeluszem, blaszkami i trzonem. Cały owocnik wydziela pomarańczowe mleczko po uszkodzeniu.

Siedlisko

Mleczaj świerkowy jest gatunkiem mikoryzowym, tworzącym symbiozę wyłącznie ze świerkami (Picea). Występuje w lasach iglastych, mieszanych z przewagą świerka, na glebach kwaśnych i umiarkowanie kwaśnych. Preferuje miejsca wilgotne, często rośnie w mchu.

Kluczowe fakty

• Powierzchnia kapelusza: Gładka, lepka w wilgotnych warunkach, matowa w suchych
• Forma wzrostu: Pojedynczo lub w grupach
• Odcisk zarodników: Jasnoochrowy do kremowego
• Kolor ciała: Pomarańczowo-czerwony, ceglastoczerwony, pomarańczowo-brązowy, zielenieje z wiekiem lub po uszkodzeniu
• Zapach: Owocowy
• Zmiana koloru po przecięciu: Zmienia barwę na marchewkowo-czerwoną, a następnie zielonkawą
• Wysokość: 3-8 cm
• Średnica kapelusza: 4-12 cm
• Sposób odżywiania: Mikoryzowy (ze świerkami)

Szybkie sprawdzenie

• Zapach: Owocowy, przyjemny
• Owocowanie: Sierpień - Październik
• Podłoże: Gleba pod świerkami

Gdzie znaleźć

Wskazówki znajdowania

Podobne gatunki

Klasyfikacja naukowa

Typ

Basidiomycota

Klasa

Agaricomycetes

Rząd

Russulales

Rodzina

Russulaceae

Rodzaj

Lactarius

Informacje o przechowywaniu

• Max temperatura: 4°C
• Czas zamrażania: 6 miesięcy
• Min temperatura: 0°C
• Chłodzenie: 3 dni

Jak czyścić

Grzyby należy oczyścić z resztek ściółki leśnej, igieł i ziemi za pomocą miękkiej szczoteczki lub wilgotnej ściereczki. Nie zaleca się mycia pod bieżącą wodą, ponieważ grzyby szybko nasiąkają wodą, co pogarsza ich konsystencję i smak. Usunąć wszelkie uszkodzone lub robaczywe części. Mleczaje świerkowe często bywają robaczywe, dlatego należy dokładnie sprawdzić każdy egzemplarz.

Poznaj Mleczaj świerkowy