Mushby LogoMushby
Maślanka wiązkowa (Hypholoma fasciculare)

Maślanka wiązkowa

Trujący

Hypholoma fasciculare

Znany również jako: opieńka fałszywa, łuszczak wiązkowy

Masz zdjęcie? Rozpoznaj grzyby natychmiast w aplikacji Mushby

Otwórz aplikację

Opis

Maślanka wiązkowa (Hypholoma fasciculare) to pospolity, trujący grzyb saprotroficzny z rodziny pierścieniakowatych (Strophariaceae). Charakteryzuje się siarkowożółtymi kapeluszami, rosnącymi w gęstych kępach na martwym drewnie. Jest to gatunek szeroko rozpowszechniony w strefie umiarkowanej półkuli północnej, a także w Australii i Nowej Zelandii. Ze względu na swoją toksyczność i gorzki smak, nie nadaje się do spożycia. Często mylona jest z jadalnymi opieńkami, co prowadzi do zatruć.

Jak identyfikować

Kapelusz
Kapelusz maślanki wiązkowej ma średnicę od 2 do 7 cm. Początkowo jest półkulisty, później wypukły, a u starszych okazów spłaszczony, często z niewielkim garbkiem. Brzeg kapelusza jest podwinięty u młodych grzybów, później prosty, często z resztkami osłony. Powierzchnia kapelusza jest gładka, naga, w kolorze siarkowożółtym do żółtozielonkawego, często ciemniejsza (pomarańczowo-brązowa) w centrum. W warunkach wilgotnych jest śliska, w suchych matowa. Może blaknąć na słońcu.
Blaszki
Blaszki są gęste, wąskie, przyrośnięte do trzonu. U młodych owocników są siarkowożółte, później zielonkawe, a u dojrzałych oliwkowobrązowe do purpurowobrązowych z powodu dojrzewających zarodników. Brzegi blaszek są jaśniejsze.
Trzon
Trzon ma wysokość od 3 do 10 cm i grubość od 0,4 do 1 cm. Jest cylindryczny, często wygięty, pusty w środku, włóknisty. Kolor trzonu jest siarkowożółty, ciemniejszy u podstawy, często rdzawobrązowy. Posiada niewyraźny, zanikający pierścień, który jest pozostałością po osłonie częściowej. Powyżej pierścienia trzon jest gładki, poniżej pokryty drobnymi włókienkami.
Miąższ
Miąższ jest cienki, siarkowożółty, w trzonie bardziej włóknisty. Ma bardzo gorzki smak i nieprzyjemny, ziemisty zapach.
Owocnik
Owocniki maślanki wiązkowej rosną w gęstych kępach, często liczących dziesiątki, a nawet setki osobników. Są to grzyby kapeluszowe z wyraźnym trzonem i blaszkami.
Siedlisko
Maślanka wiązkowa jest grzybem saprotroficznym, rosnącym na martwym drewnie drzew liściastych i iglastych, zarówno na pniakach, kłodach, jak i zagrzebanych w ziemi korzeniach. Preferuje miejsca wilgotne i zacienione. Występuje w lasach, parkach, ogrodach, często w dużych, gęstych kępach.

Kluczowe fakty

  • Powierzchnia kapelusza: Gładka, naga, śliska w wilgotnych warunkach
  • Forma wzrostu: W kępach (gromadnie)
  • Odcisk zarodników: Purpurowobrązowy
  • Kolor ciała: Siarkowożółty, żółtozielonkawy, centrum ciemniejsze
  • Zapach: Ziemisty, nieprzyjemny
  • Zmiana koloru po przecięciu: Nie dotyczy
  • Wysokość: 3-10 cm
  • Średnica kapelusza: 2-7 cm
  • Sposób odżywiania: Saprotroficzny

Trujący

Silna toksyczność

Maślanka wiązkowa jest grzybem trującym. Spożycie jej powoduje zatrucia pokarmowe, objawiające się nudnościami, wymiotami, biegunką i silnymi bólami brzucha. Objawy pojawiają się zazwyczaj od 30 minut do kilku godzin po spożyciu. W rzadkich przypadkach, zwłaszcza przy spożyciu dużej ilości, może dojść do poważniejszych uszkodzeń wątroby. Ze względu na gorzki smak, rzadko dochodzi do spożycia większych ilości, jednak nawet niewielka ilość może wywołać nieprzyjemne dolegliwości. Jest to jeden z najczęściej mylonych grzybów z jadalnymi opieńkami.

Rodzaj toksyny: Fascikulol E, fascikulol F (seskwiterpeny)Rodzaj reakcji: Zatrucie gastryczne (żołądkowo-jelitowe)

Szybkie sprawdzenie

  • Zapach: Ziemisty, nieprzyjemny
  • Owocowanie: Od wiosny do późnej jesieni, a nawet w łagodne zimy
  • Podłoże: Martwe drewno drzew liściastych i iglastych

Gdzie znaleźć

Lasy liściaste

Pospolita na pniakach i kłodach drzew liściastych, takich jak buk, dąb, brzoza.

Lasy iglaste

Występuje również na drewnie drzew iglastych, np. sosny, świerka.

Parki i ogrody

Można ją znaleźć na martwym drewnie w terenach zielonych, gdzie występują stare drzewa.

Wskazówki znajdowania

Szukaj na martwym drewnie

Maślanka wiązkowa zawsze rośnie na drewnie, nigdy bezpośrednio na ziemi. Szukaj jej na pniakach, kłodach, gałęziach i zagrzebanych korzeniach.

Obserwuj wzrost w kępach

Charakterystyczny jest dla niej wzrost w gęstych, często bardzo licznych kępach. Pojedyncze owocniki są rzadkością.

Zwróć uwagę na kolor blaszek

Młode blaszki są siarkowożółte, ale z czasem stają się zielonkawe, a następnie purpurowobrązowe. To ważna cecha odróżniająca od jadalnych opieniek.

Sprawdź smak

Nawet niewielki kawałek miąższu maślanki wiązkowej jest bardzo gorzki. Jest to kluczowa cecha identyfikacyjna, ale należy zachować ostrożność i nie połykać miąższu.

Podobne gatunki

Maślanka ceglasta

grzyb

Znany również jako: Hypholoma lateritium

Maślanka łagodna

grzyb

Znany również jako: Hypholoma capnoides

Opieńka miodowa

grzyb

Znany również jako: Armillaria mellea

Klasyfikacja naukowa

Typ
Basidiomycota
Klasa
Agaricomycetes
Rząd
Agaricales
Rodzina
Strophariaceae
Rodzaj
Hypholoma

Poznaj Maślanka wiązkowa

Rozpoznawaj grzyby wszędzie

Bezpłatnie na iOS, Android i w sieci. Rozpoznawanie po zdjęciu, pełna baza danych i Twoja osobista kolekcja.

Otwórz w aplikacji