Hoe identificeer je Donkergekapte Boterzwam

Om de Donkergekapte Boterzwam (Boletus erythropus) correct te identificeren, controleer elk van deze kenmerken op volgorde. Verkeerde identificatie is de meest voorkomende oorzaak van paddenstoelvergiftiging, dus kruisreferentie altijd met meerdere bronnen.

Stapsgewijze identificatie

1. 1

   Hoed

   Vorm, kleur, oppervlaktetextuur en diameter.

   De hoed is 5-20 cm breed, halfbolvormig tot convex, en wordt later platter. De kleur varieert van donkerbruin tot roodbruin, soms bijna zwart. Het oppervlak is fluweelachtig tot fijn viltig, vooral bij jonge exemplaren, en wordt gladder bij ouderdom. Bij beschadiging kan de hoed licht blauw verkleuren.

2. 2

   Lamellen

   Aanhechting aan steel, kleur en afstand.

   De Donkergekapte Boterzwam heeft geen lamellen, maar buisjes en poriën. De buisjes zijn geelachtig tot olijfgeel, kort en dicht opeenstaand. De poriën zijn klein, rond en aanvankelijk geel, maar worden snel oranjerood tot bloedrood. Bij aanraking verkleuren de poriën onmiddellijk en intensief donkerblauw.

3. 3

   Steel

   Lengte, vorm, oppervlak en eventuele ring.

   De steel is 5-15 cm lang en 2-5 cm dik, cilindrisch tot knotsvormig, vaak breder aan de basis. De kleur is geelachtig tot oranjegeel, bedekt met fijne rode stippen of een roodachtig netwerk, vooral naar de basis toe. De steel is niet voorzien van een grof netwerk zoals bij de Satansboleet. Bij aanraking of doorsnijden verkleurt de steel ook intensief blauw.

4. 4

   Vlees

   Kleur, textuur en reactie bij snijden.

   Het vlees is stevig en geelachtig, vooral in de hoed. Bij doorsnijden of kneuzing verkleurt het onmiddellijk en intensief blauw, vooral in de hoed en de bovenkant van de steel. Deze blauwverkleuring is een belangrijk kenmerk. De geur is mild en aangenaam, de smaak is zacht.

5. 5

   Vruchtlichaam

   Algemeen groeipatroon.

   Robuust en vlezige paddenstoel, typisch voor het geslacht Boletus, met een duidelijke hoed en steel.

6. 6

   Habitat

   Waar en op welk substraat het groeit.

   Groeit mycorrhizaal met diverse loofbomen (vooral eik, beuk) en naaldbomen (spar, den). Vaak te vinden in gemengde bossen, parken en langs bosranden, op zure tot neutrale bodems.

Belangrijke feiten

Hoedoppervlak

Fluweelachtig tot fijn viltig, later glad

Groeivorm

Solitair of in kleine groepen

Sporenafdruk

Olijfbruin

Lichaamskleur

Hoed donkerbruin tot roodbruin, steel geel met rode stippen/netwerk, poriën rood

Geur

Mild, aangenaam

Kleurverandering bij snijden

Intensief blauw

Hoogte

5-15 cm

Hoed diameter

5-20 cm

Kenmerken van het vruchtlichaam

• Lamellenaanhechting: Niet van toepassing (buisjes en poriën)
• Steelvorm: Cilindrisch tot knotsvormig
• Steeloppervlak: Geelachtig met fijne rode stippen of een roodachtig netwerk (geen grof netwerk)
• Ring: Afwezig
• Steeldoorsnede: Vol

Ontdek Donkergekapte Boterzwam