Pępówka wrzosowa

Opis

Pępówka wrzosowa (Omphalina ericetorum) to mały, saprotroficzny grzyb blaszkowy, często występujący w środowiskach wrzosowiskowych i torfowiskowych. Charakteryzuje się niewielkim, pępkowato zagłębionym kapeluszem i zbiegającymi blaszkami. Jest to gatunek o złożonej taksonomii, który był wielokrotnie przenoszony między różnymi rodzajami, takimi jak Omphalina, Gerronema i Lichenomphalia. Obecnie, w świetle badań molekularnych, często klasyfikowany jest jako Lichenomphalia ericetorum, ze względu na jego związek z porostami, choć tradycyjna nazwa Omphalina ericetorum jest nadal szeroko używana. Jest to grzyb niejadalny ze względu na małe rozmiary i brak wartości kulinarnych.

Jak identyfikować

Kapelusz

Kapelusz o średnicy 0,5-2,5 cm, początkowo wypukły, szybko staje się płaski, a następnie pępkowato zagłębiony, często z wyraźnym pępkiem. Brzeg kapelusza jest podwinięty u młodych owocników, później prosty, często karbowany lub falisty. Powierzchnia kapelusza jest gładka, matowa lub lekko błyszcząca, higrofaniczna. Barwa zmienna, od żółtawej, ochrowej, przez szarobrązową, do oliwkowobrązowej, często jaśniejsza przy brzegu, ciemniejsza w centrum. W stanie suchym jaśnieje.

Blaszki

Blaszki szeroko rozstawione, grube, zbiegające na trzon, często rozwidlone, z międzyblaszkami. Barwa od białawej, kremowej do żółtawej lub ochrowej, często z wiekiem ciemniejące do szarobrązowych. Często widoczne są anastomozy (połączenia) między blaszkami.

Trzon

Trzon o wysokości 1-3 cm i grubości 0,1-0,3 cm, cylindryczny, często nieco zwężający się ku podstawie, pusty w środku. Powierzchnia gładka, tej samej barwy co kapelusz lub nieco jaśniejsza, często z białawą grzybnią u podstawy. Bez pierścienia.

Miąższ

Cienki, kruchy, wodnisty, o barwie podobnej do kapelusza lub jaśniejszej. Bez wyraźnego zapachu i smaku.

Owocnik

Owocnik mały, o średnicy 0,5-2,5 cm, z kapeluszem i trzonem. Cały grzyb jest delikatny i kruchy.

Siedlisko

Rośnie na kwaśnych glebach, torfowiskach, wrzosowiskach, wśród mchów (zwłaszcza torfowców), porostów i resztek roślinnych. Często związany z porostami z rodzaju Cladonia (chrobotek), tworząc z nimi symbiozę (lichenizacja). Występuje pojedynczo lub w małych grupach.

Kluczowe fakty

• Powierzchnia kapelusza: Gładka, matowa lub lekko błyszcząca, higrofaniczna
• Forma wzrostu: Pojedynczo lub w małych grupach
• Odcisk zarodników: Biały
• Kolor ciała: Żółtawy, ochrowy, szarobrązowy, oliwkowobrązowy
• Zapach: Brak wyraźnego zapachu
• Zmiana koloru po przecięciu: Nie zmienia barwy
• Wysokość: 1-3 cm
• Średnica kapelusza: 0,5-2,5 cm
• Sposób odżywiania: Saprotroficzny, często lichenizowany

Szybkie sprawdzenie

• Zapach: Brak wyraźnego zapachu
• Owocowanie: Jesień do wczesnej zimy
• Podłoże: Mchy, porosty, resztki roślinne na kwaśnych glebach

Gdzie znaleźć

Wskazówki znajdowania

Podobne gatunki

Klasyfikacja naukowa

Typ

Basidiomycota

Klasa

Agaricomycetes

Rząd

Agaricales

Rodzina

Omphalinaceae (lub Hygrophoraceae w szerszym ujęciu)

Rodzaj

Omphalina (lub Lichenomphalia)

Informacje o przechowywaniu

• Max temperatura: Nie dotyczy
• Czas zamrażania: Nie dotyczy
• Min temperatura: Nie dotyczy
• Chłodzenie: Nie dotyczy

Jak czyścić

Pępówka wrzosowa jest grzybem niejadalnym ze względu na małe rozmiary i brak wartości kulinarnych. Nie ma potrzeby jej czyszczenia do celów spożywczych. Jeśli zbierana jest do celów badawczych, należy delikatnie usunąć resztki podłoża pędzelkiem.

Poznaj Pępówka wrzosowa